بزرگترين مشكل سازمان هاي موفق اين است كه در زمان قرار گرفتن در اوج و به هنگام پيروزي به طور طبيعي، كرخ و ايستا مي شوند. چرا كه آنان وضع موجود را بهترين مي دانند و متوجه نيستند كه همه چيز در اطرافشان در حال تغيير است. لذا پس از يك دوره موفقيت با آمدن رقيبان جديد، تغيير ذائقه ها و تغيير زمانه، پله هاي سقوط و نزول يكي پس از ديگري طي مي شود. آنان اگر نتوانند با فرايند تغيير از خواب بيدار شوند به مرگ و نيستي كشيده خواهند شد. با اين حال سوال اساسي اين است كه سازمان ها براي موفقيت و انجام روندي رو به رشد چه بايد کنند؟

سازمان هاي پيروزمند، مي توانند ضمن بهره گيري از امتيازهاي كوتاه مدت، برنامه هاي راهبردي و دراز مدت خود را نيز براي نوسازي آماده كنند. آنها در سايه نوآوري هاي ابتكاري و برنامه هاي راهبردي تغيير، وضع سازمان خود را دگرگون مي كنند. سازمان هاي مبتكر مي توانند با قرار دادن گام هاي نوآوري در روند فعالیت خود، توانمندي هاي امروز را پايه توانمندي هاي فردا قرار دهند. مديران بايد براي پيروزي در حال و آينده، همزمان به دو فعالیت جداگانه بپردازند:

نخست اينكه، پيوسته در بهتر كردن توان رقابتي كوتاه مدت بكوشند. که اين امر به افزايش تعادل در ميان كاركنان، ساختار، فرهنگ، راهبردها و فرايندها، نياز دارد. به منظور كارايي در اين فعالیت ، بايد در جنبه هاي بنيادين كار خبره بود. كارايي به تنهايي، پيروزي دراز مدت را تضمين نمي كند. حتي پيروزي امروز، مي تواند موجب شكست در آينده باشد. بنابراين، براي بدست آوردن پيروزي پايدار، مديران بايد در يك فعالیت ديگر نيز استاد باشند:

شناخت زمان و مكان نوآوري و تغييرات سازماني.

نوسازي سازماني نيازمند به چيرگي در ساز و كار نوآوري و ايجاد تغيير در سازمان است. مديران برجسته توان چيرگي همزمان در حال و آينده را دارند.

اينگونه توانمندي، براي بدست آوردن پيروزي درازمدت، بسيار حساس است. همه مديران، ابزار اينگونه برتري ها و كاربرد آنها را خوب مي شناسند. اين ابزار به مديران كمك مي كنند تا معماري سازمان خود را به عهده گرفته، پيوسته محيط كار افراد را به خوبي اداره نمايند. همچنين ساز و كار نوآوري و راه هاي ايجاد تغيير در سازمان را ژرف تر بشناسند.

•   مهدی شریعتمداری

عضو هیات علمی سازمان مرکزی دانشگاه آزاد اسلامی و دانشجوی دکترای مدیریت

پیش از سالهای 1980 که انفجار جمعیت در جهان به حدت کنونی نبود و ابزارها و تجهیزات رایانه ای چندان مطرح نبودند، آموزش به شیوه حضوری، مدل یادگیری غالب در سراسر جهان با قدمتی چند هزاره مشکل گشای اغلب جوامع علمی بود. اما در ربع آخرین قرن گذشته که افزایش بی سابقه جمعیت جهانی را در پی داشت، همراه با تحولات اجتماعی سیاسی بزرگی در سراسر جهان بود. آنچه حاصل این تحولات در ملل مختلف بود، تقاضای استقلال در جوامع و به دنبال آن حرکت به سمت توسعه همه جانبه در سطح گسترده بود. بی تردید به دنبال این رویکرد جدید در جهان مساله یادگیری دستاوردهای علمی و راه های توسعه کاربردی، اولین مساله ای بود که در این مقطع مطرح گشت. به ترتیب یادگیری در جهان به عنوان اولین پیشنیاز توسعه در کشورها شناخته شد. این موضوع علاوه بر منافعی که در سطح کلان برای جوامع داشت در سطح کوچکتر هم برای هر فردی در جهان نوید کسب شغل بهتر، زندگی مطلوب تر و نقش پررنگ تر در سازندگی کشور را می داد. بنابراین خیل بی شماری از جوانان در تمام جوامع اعم از توسعه یافته، در حال توسعه و عقب نگه داشته شده به سوی تعلیم و تربیت در سطوح مختلف از ابتدایی تا عالی شتافتند. این مساله که توام با افزایش نرخ رشد جمعیت و به دنبال آن انفجار جمعیت در سطح جهانی بود، مشکلات بسیاری را پیش روی دولت ها قرار می داد چرا که آموزش به روش حضوری جوابگوی خیل مشتاقان به یادگیری در این کشورها نبود. این مساله تصمیم گیرندگان مدیران آموزش در سراسر جهان را به بازنگری در شیوه ها و ابزارهای یادگیری و احتمالا یافتن روش های جدیدی برای تعلیم و تربیت واداشت.

همزمان با این تحولات، فناوریهای رایانه ای و امکان ارتباط از راه دور در بسیاری از کشورهای صنعتی در حال شکل گیری و تکامل بود. این موضوع اذهان بسیاری از کارشناسان آموزش را در این جوامع به سمت آموزش های از راه دور کشاند. به خصوص این که این شیوه تعلیم پیش از این هم سابقه داشت.

کارشناسان با مطالعه مزایای استفاده از این ابزارهای در حال رشد؛ دسترسی در هر زمان، در همه جا، امکان تعلیم به دانشجویان بیشتری در زمان کمتر، در فضای فیزیکی کوچکتر و با هزینه اندک تر را پیش بینی کردند. امید رفع مشکلات آموزشی و حتی سود دهی بیشتر با توجه به بازار خوب تعلیم و یادگیری، انگیزه مناسبی را برای مدیران آموزش در این کشورها برای استفاده از این تجهیزات در آموزش را بوجود آورد.

به این ترتیب با توسعه و بهینه سازی اولیه این ابزارهای رایانه ای نخستین تجربیات آموزش الکترونیکی در سراسر جهان شکل گرفت.

امروز با گذشت دو دهه از فعالیت آموزش های الکترونیکی، تصور روشنی از تعریف و توانمندی های آموزش مجازی در سراسر دنیا و در میان موسسات آموزشی بوجود آمده است.

 

مدیر خوب بایستی مشاوران و دستیاران شایسته داشته باشند. ایده ال این است که هر کدام از افراد تیم در کار خودشان تخصص بیشتری، نسبت به مدیر داشته باشند. زیرا به این ترتیب هدفهای تیم بهتر تحقق می یابد.

این ممکن است کمی خطر داشته باشد، اما استخدام و ارتقای افرادی که از شما بهترند و دانش روز را دارند بسیار ضروری است. این به شما کمک می کند که به کار اصلی تان که مدیریت است بیشتر بپردازید.

بنابراین، به جای این که از افراد با تجربه تر و متخصص تر از خود بهراسید فعالانه آنها را به کار گیرید. شما فقط شرایط و ابزار مورد نیازشان را فراهم کنید و به آنها کمک کنید تا به هدفهای خود برسند و موفقیت هایشان را تائید کنید.

هر جا امکان داشت سعی کنید به اندازۀ کافی در مورد تخصص آنها اطلاع کسب کنید و گه گاه نظرات خود را ابزار نمائید تا بدانند شما علاقه مند و مطلع هستید.

به خاطر بسپارید دلیلی ندارد چون شما می خواسته اید مدیر شوید دیگران هم همین را بخواهند. بسیاری از افراد ترجیح می دهند که سهم فردی در انجام کارها داشته باشند و بدین ترتیب بر تخصص خود تمرکز کنید. افراد دیگر اولویتهای دیگری در زندگی دارند و غیر قابل پیش بینی بودن و مسئولیتهای شغلی مدیریتی را نمی خواهند. بنابراین، به غیر از آنها که خواستار شغل مدیریت بوده اند و شما در رقابت با آنها برنده شده اید. دیگر کارمندان می خواهند شما مدیرشان باشید.

همیشه با خود بگویید:

«من فعالانه وقت خود را با بهترین کارمندانم می گذرانم و حداکثر تلاشم را می کنم که آنها موفق شوند و پیشرفت کنند.

روستايي بود دور افتاده كه مردم ساده دل و بي سوادي در آن سكونت داشتند. مردي شياد از ساده لوحي آنان استفاده كرده و بر آنان به نوعي حكومت مي كرد. برحسب اتفاق گذر يك معلم به آن روستا افتاد و متوجه دغلكاري هاي شياد شد و او را نصيحت كرد كه از اغفال مردم دست بردارد و گرنه او را رسوا مي كند. اما مرد شياد نپذيرفت. بعد از اتمام حجت٬ معلم با مردم روستا از فريبكاري هاي شياد سخن گفت و نسبت به حقه هاي او هشدار داد. بعد از كلي مشاجره بين معلم و شياد قرار بر اين شد كه فردا در ميدان روستا معلم و مرد شياد مسابقه بدهند تا معلوم شود كداميك باسواد و كداميك بي سواد هستند. در روز موعود همه مردم روستا در ميدان ده گرد آمده بودند تا ببينند آخر كار، چه مي شود.

شياد به معلم گفت: بنويس «مار»

معلم نوشت: مار

نوبت شياد كه رسيد شكل مار را روي خاك كشيد.

و به مردم گفت: شما خود قضاوت كنيد كداميك از اينها مار است؟

مردم كه سواد نداشتند متوجه نوشته مار نشدند اما همه شكل مار را شناختند و به جان معلم افتادند تا مي توانستند او را كتك زدند و از روستا بيرون راندند.

 شرح حكايت

اگر مي خواهيم بر ديگران تأثير بگذاريم يا آنها را با خود همراه كنيم بهتر است با زبان، رويكرد و نگرش خود آنها، با آنها سخن گفته و رفتار كنيم. هميشه نمي توانيم با اصول و چارچوب فكري خود ديگران را مديريت كنيم. بايد افكار و مقاصد خود را به زبان فرهنگ، نگرش، اعتقادات، آداب و رسوم و پيشينه آنان ترجمه كرد و به آنها داد.